Żelazo, czyli złoto w organizmie

artichoke-267974_1280

Jednym z najcenniejszych pierwiastków dla człowieka jest żelazo. Pełni w organizmie tak wiele ról, że nazywa się je czasem złotem dla ciała. Niestety coraz więcej ludzi cierpi na niedobór tego pierwiastka, nawet o tym nie wiedząc. Poznaj kilka sposobów na pozyskanie żelaza.
Żelazo to bardzo ważny mikroelement. Niestety ciało nie jest w stanie samodzielnie wyprodukować tego pierwiastka, musi więc liczyć na jego źródła pochodzące z pożywienia. Gdy żelazo trafia do organizmu, wchłania się w dwunastnicy i jelicie cienkim, po czym przedostaje się do innych organów. Wątroba, śledziona oraz szpik kostny nie mogłyby bez niego normalnie pracować.

Żelazo tworzy krwinki czerwone, dzięki czemu krew zachowuje odpowiednią kondycję. Wspomaga funkcjonowanie układu nerwowego oraz wzmacnia układ odpornościowy. Większość tego pierwiastka (ok. 70%) znajduje się w hemoglobinie, czyli rodzaju białka, które barwi krew. Dzięki temu możliwe jest pobieranie z płuc tlenu i transportowanie go do tkanek organizmu.

7907525718_f9c650b6e8_b

O odpowiedni poziom pierwiastka powinny szczególnie dbać dzieci. Żelazo regeneruje tkanki i wpływa na prawidłowy wzrost. Jest niezbędny podczas rozwoju płodu, redukuje również przemęczenie. Pomaga organizmowi walczyć z wolnymi rodnikami, bakteriami i wirusami.
Anemia i inne, czyli skutki niedoboru
Niewystarczający brak żelaza skutkuje wieloma chorobami i dolegliwościami. Za najbardziej znaną, lecz owianą złą sławą, uchodzi anemia, czyli niedokrwistość. Jest to stan niedoboru hemoglobiny we krwi. Dzieje się tak w wyniku intensywnego krwawienia (np. podczas miesiączki), nieodpowiedniej diety, odchudzania, uprawiania sportu, alkoholizmu, stresu , upośledzonego wchłaniania żelaza oraz innych chorób przewlekłych (np. nowotworów). Anemia objawia się permanentnym zmęczeniem, bladością, sennością, apatią, problemami z koncentracją, częstymi omdleniami bądź depresją. Jeśli zauważymy u siebie takie objawy, warto udać się do lekarza pierwszego kontaktu.
Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) aż jedna trzecia naszej populacji cierpi na niedobór żelaza w organizmie. Zdecydowana większość mylnie uznaje taki stan za zwykłe zmęczenie. Naszą czujność powinny wyostrzyć takie symptomy, jak krwawienia z nosa, siniaki, wypadanie włosów, łamliwość paznokci, owrzodzenie języka oraz wszystkie objawy, wskazujące na anemię. Szczególne zapotrzebowanie na żelazo mają kobiety w ciąży, sportowcy, osoby pracujące fizycznie i umysłowo.

Znaj źródła, znaj umiar

cilantro-1287301_1280
Nietrudno pozyskać ten pierwiastek w codziennej diecie, bowiem znajduje się w większości produktów, które spożywamy. Zaczynając od mięsa, poprzez rośliny, na zbożach kończąc. Nawet wegetarianie i weganie nie muszą się obawiać o braki żelaza, o ile ich jadłospis jest zróżnicowany.
Najcenniejszym i oczywistym źródłem tego pierwiastka jest mięso, głównie czerwone. Najwięcej żelaza znajdziemy w podrobach, chociażby w wątrobie i nerkach, oraz w natce pietruszki i roślinach strączkowych. Nieco mniejszą ilość zawierają następujące produkty: pełnoziarniste pieczywo, jaja, drób, nabiał, ryby, owoce i warzywa. Warto mieć na uwadze, że organizm przyswaja ok. 20% żelaza z produktów mięsnych, a tylko 5% z roślin.

Dieta to jedno, a wchłanianie drugie. Nawet najlepszy jadłospis może okazać się nieskuteczny, gdy organizm nie będzie mógł przyswoić żelaza. Dlatego pierwiastek ten powinien być łączony z produktami zawierającymi witaminę C. Zielone warzywa, owoce, papryka, cytrusy oraz kapusta kiszona pozwolą uniknąć tego problemu.

citrus-1150025_1280

Z kolei białko sojowe, pszenne otręby, herbata, kawa, orzechy i czekolada utrudniają wchłanianie żelaza. Jeśli cierpisz na częste problemy z niską ilością tego pierwiastka, zrezygnuj z powyższych produktów. Podobne działanie wykazuje zażywanie niektórych medykamentów, np. antybiotyków, magnezu czy leków na zgagę.

Równie niebezpieczny, jak niedobór, jest nadmiar żelaza.

Zbyt duże ilości tego pierwiastka odkładają się w wątrobie, trzustce i nerkach, prowadząc do zatruć. Powodują również zaburzenia hormonalne, depresję, osteoporozę i inne dolegliwości. Nie można więc przesadzać z zażywaniem suplementów diety, bogatych w żelazo. A jeśli już ich potrzebujemy, to czytajmy etykiety i bądźmy ostrożni. Najlepiej skontaktujmy się z lekarzem lub farmaceutą przed zakupem jakiegokolwiek suplementu diety. Ważna jest także jakość i skład tabletek z żelazem. Nie dajmy się zwieść reklamom i zapewnieniom producentów, gdyż ich celem jest jak najlepsze sprzedanie produktu, nie tylko nasze dobro.

Jeśli postanowiliśmy zatroszczyć się o nasze zdrowie i samopoczucie, zacznijmy od badań krwi. Wykażą one, czy nie cierpimy na niedobory (bądź nadmiary) cennych mikroelementów, w tym żelaza. Dzięki temu będziemy wiedzieli, jak zmienić naszą dietę – co do niej dodać, a co ująć. Prawidłowy styl życia i odżywiania oraz ruch są dużo bardziej skuteczne, niż jakiekolwiek tabletki. Zamiast od razu sięgać po chemiczne środki, wprowadźmy do jadłospisu naturalne składniki. Będzie to najlepszy prezent dla naszego ciała.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *